Đăng nhập

Đăng nhập để trải nghiệm thêm những tính năng hữu ích
Zalo

Afghanistan và một tiến trình hòa bình dang dở

Tất cả các lực lượng của Mỹ và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) vừa rút khỏi sân bay Bagram gần thủ đô Kabul của Afghanistan, bàn giao căn cứ liên minh lớn nhất cho quân đội nước sở tại. Mỹ cùng liên quân đang từng bước hoàn tất lộ trình rút quân, còn lại đằng sau là một Afghanistan với tiến trình hòa bình bộn bề dang dở.

Mỹ rút khỏi căn cứ quân sự Bagram…

Toàn cảnh căn cứ không quân Bagram. Ảnh: AFP.

Ngày 2/7, kênh truyền hình Tolo News TV dẫn nguồn tin từ Bộ Quốc phòng Afghanistan xác nhận việc Các lực lượng An ninh và Quốc phòng Afghanistan (ANDSF) đã nắm quyền kiểm soát hoàn toàn căn cứ quân sự Bagram sau 2 thập kỷ duy trì sự hiện diện của các lực lượng nước ngoài. Những thông tin chi tiết về việc lực lượng Mỹ và NATO sơ tán khỏi căn cứ Bagram được tiết lộ qua nhiều nguồn tin, trong khi lại chưa có tuyên bố chính thức nào được đưa ra.

Trong bối cảnh trên, tình hình an ninh tại Afghanistan đã có dấu hiệu đi xuống nghiêm trọng kể từ sau ngày 1/5 – thời điểm quân đội Mỹ và NATO khởi động việc rút khỏi chiến trường này sau nhiều năm tham chiến. Theo lộ trình đã đưa ra, khoảng 3.500 binh sỹ Mỹ và 7.000 binh sỹ NATO sẽ hồi hương trước ngày 11/9 – thời điểm tròn 20 năm xảy ra các cuộc tấn công khủng bố khơi mào cho sự can dự của Mỹ vào cuộc chiến ở Afghanistan.

Từ nhiều tháng trở lại, các lực lượng liên quân đã bàn giao hầu hết trong số 9 căn cứ quân sự dọc lãnh thổ Afghanistan cho chính quyền nước sở tại. Tuy nhiên, Mỹ và NATO được cho là sẽ duy trì một số lượng binh sỹ (không được tiết lộ cụ thể) tại một căn cứ ở trung tâm thủ đô Kabul, trước khi việc rút toàn bộ lực lượng binh sỹ nước ngoài khỏi Afghanistan được hoàn tất.

Căn cứ quân sự Bagram được biết đến là nơi quân đội Mỹ thực hiện các cuộc không kích và hỗ trợ hậu cần để hỗ trợ cho sứ mệnh tại Afghanistan. Căn cứ này nằm cách thủ đô Kabul 60 km về phía Bắc. Việc Mỹ rút lực lượng khỏi Bagram được đánh giá là một diễn biến mang tính biểu tượng, khép lại cuộc chiến dài hơi nhất trong lịch sử Mỹ từ trước tới nay.

Một số nguồn tin cho biết, thời điểm cụ thể diễn ra việc chuyển giao căn cứ quân sự nằm ở quận Bagram thuộc phía Đông tỉnh Parwan, cách thủ đô Kabul khoảng 50km về phía Bắc lại chưa được công bố. Tuy nhiên, theo giới chức Afghanistan, lễ bàn giao chính thức căn cứ Bagram cho phía chính phủ Afghanistan sẽ diễn ra trong ngày mai (3/7).

… để lại một Afghanistan với tiến trình hòa bình dang dở

Lực lượng an ninh Afghanistan tham gia chiến dịch truy quét Taliban ở tỉnh Jawzjan ngày 5/6/2021. (Ảnh: Xinhua).

Tháng trước, Tổng thống Mỹ J.Biden đã tuyên bố với người đồng cấp Afghanistan Asharaf Ghani rằng, người dân Afghanistan sẽ phải quyết định chính tương lai của mình, theo cách mà họ mong muốn. Trong khi đó, ông Ghani lại tỏ ra thận trọng khi xác định công việc tương lai của Afghanistan chính là “giải quyết những tàn dư” sau khi quân đội Mỹ rút khỏi chiến trường này.

Một quan chức giấu tên của Mỹ cho biết, việc Mỹ rút quân khỏi căn cứ quân sự chính ở Afghanistan vào ngày 2/7 được thực hiện dựa trên một thỏa thuận với lực lượng Taliban, cho phép nước này hồi hương toàn bộ binh sỹ khỏi Afghanistan sau gần 2 thập kỷ tham chiến.

Theo thỏa thuận được ký kết dưới thời chính quyền cựu Tổng thống D.Trump, Mỹ sẽ rút quân khỏi Afghnistan và đổi lại Taliban sẽ đóng vai trò ngăn chặn các hành vi khủng bố quốc tế xảy ra trên lãnh thổ Afghanistan. Bên cạnh đó, lực lượng Taliban còn cam kết sẽ bước vào các vòng đối thoại với chính phủ Afghanistan. Tuy nhiên, kết quả đạt được cho tới nay vẫn rất khiêm tốn, chưa kể tới triển vọng về chấm dứt các hành vi thù địch giữa Taliban và chính quyền Kabul đang ngày càng trở nên mờ nhạt.

Phát biểu trên hãng tin Reuters, một phát ngôn viên của lực lượng Taliban – ông Zabihullah Mujahid cho biết, Taliban đã nhận được thông tin báo cáo về việc Mỹ rút binh sỹ khỏi Bagram và coi đây là một diễn biến “đáng hoan nghênh”.

Phát ngôn viên này tin tưởng Afghanistan đang tiến gần hơn tới tương lai hòa bình và ổn định cùng với việc rút lực lượng quân đội nước ngoài khỏi nước này đang dần hoàn tất. Ông Mujahid cho rằng, việc hồi hương binh sỹ không chỉ mang lại lợi ích cho Afghanistan mà còn cho cả phía chính phủ Mỹ.

Tuy nhiên, tình hình trên thực địa lại khác xa dự báo. Trong 2 tháng qua, Taliban đã giành được quyền kiểm soát một số quận, huyện trên khắp đất nước. Cách đánh giá của tình báo Mỹ cho thấy chính quyền dân sự của Afghanistan có thể rơi vào tay nhóm khủng bố trong vòng vài tháng sau khi lực lượng Mỹ rút đi. Tình trạng bạo lực tại Afghanistan được dự báo ngày càng trở nên tồi tệ và có nguy cơ leo thang thành một cuộc chiến. Ngày 2/7, hãng tin Reuters dẫn một số nguồn tin khẳng định các cuộc giao tranh giữa quân đội chính phủ Afghanistan và lực lượng Taliban tại tỉnh Đông Bắc Badakshan đang diễn biến dữ dội.

Sau 2 thập kỷ tham chiến, mục tiêu mà Mỹ đề ra ngay từ đầu là tiêu diệt tận gốc lực lượng Taliban và al-Qaeda vẫn chưa thành sự thật. Afghanistan trở thành cuộc chiến “hao người tốn của” nhất cho cả Mỹ và các đồng minh, khiến nhiều đời Tổng thống Mỹ phải hứng chịu chỉ trích.

Những gì đang diễn ra cho thấy Mỹ đang quyết tâm chấm dứt một cách triệt để điều mà nhiều người gọi là “cuộc chiến không hồi kết” tại Afghanistan. Rõ ràng, sự kết thúc này đang mở ra những thách thức cho Afghanistan và đây cũng là một cơ hội lịch sử để Afghanistan tự đứng vững trên đôi chân mình sau khi rút khỏi vũng sình của cuộc chiến kéo dài 20 năm đã đẩy họ vào một tiến trình hòa bình dang dở./.

T.Lan (Theo Reuters, Xinhua)

Nguồn Đảng Cộng Sản VN: https://dangcongsan.vn/the-gioi/tin-tuc/afghanistan-va-mot-tien-trinh-hoa-binh-dang-do-584522.html