Đăng nhập

Đăng nhập để trải nghiệm thêm những tính năng hữu ích
Zalo

Còn nhiều dư địa cho doanh nghiệp Việt khai thác lợi thế từ Hiệp định CPTPP

Sau hơn 3 năm thực thi, các doanh nghiệp Việt Nam bước đầu thích ứng và tận dụng khá tốt những cơ hội từ Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP), kim ngạch xuất khẩu tăng trưởng 2 con số và hứa hẹn còn nhiều cơ hội, dư địa thâm nhập sâu hơn vào thị trường CPTPP...

Doanh nghiệp khai thác hiệu quả thị trường

Tại Hội nghị tổng kết 3 năm thực thi Hiệp định CPTPP diễn ra ngày 26/12, ông Lương Hoàng Thái - Vụ trưởng Vụ Chính sách thương mại đa biên (Bộ Công thương) khẳng định, CPTPP là hiệp định có ý nghĩa quan trọng, có thể nói là một trong những hiệp định thương mại tự do (FTA) đánh dấu bước ngoặt trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế của Việt Nam. CPTPP là FTA thế hệ mới đầu tiên mà Việt Nam tham gia với những cam kết sâu rộng, trải dài trên nhiều lĩnh vực.

Qua quá trình 3 năm nhìn lại có thể thấy, mặc dù có nhiều khó khăn, thách thức nhưng kết quả ban đầu tương đối khích lệ. Ngay trong năm đầu tiên thực thi hiệp định, Việt Nam đã xuất siêu sang thị trường CPTPP trên 1 tỷ USD, là tiền đề để Việt Nam đảm bảo những cân đối lớn vĩ mô của nền kinh tế.

Toàn cảnh hội nghị tổng kết 3 năm thực thi Hiệp định CPTPP. Ảnh: Nguyễn Vân

Toàn cảnh hội nghị tổng kết 3 năm thực thi Hiệp định CPTPP. Ảnh: Nguyễn Vân

Để tận dụng hiệu quả cơ hội từ CPTPP, Quốc hội, Chính phủ và các bộ, ngành đã chủ động, tích cực ban hành các văn bản quy phạm pháp luật; tăng cường phổ biến, tuyên truyền với nhiều hình thức đa dạng, phong phú; tích cực trao đổi với các nước thành viên CPTPP để kịp thời xử lý những vướng mắc phát sinh trong quá trình thực thi.

Theo các chuyên gia kinh tế, thành công của CPTPP được minh chứng bằng việc doanh nghiệp khai thác hiệu quả thị trường CPTPP.

Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu giữa Việt Nam với các nước thành viên CPTPP trong 3 năm qua liên tục duy trì ở mức 2 con số. Trong 10 tháng năm 2022, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu giữa Việt Nam với các nước thành viên CTPPP đạt 88,1 tỷ USD, tăng khoảng 19,2% so với cùng kỳ năm 2021.

Trong đó, kim ngạch xuất khẩu sang thị trường các nước thành viên CPTPP đạt 45,1 tỷ USD, tăng 22,1% so với cùng kỳ. Kim ngạch nhập khẩu từ các nước thành viên CPTPP đạt khoảng 43 tỷ USD, tăng khoảng 16,26% so với cùng kỳ.

Đặc biệt, đối với hai thị trường lần đầu Việt Nam có quan hệ thương mại tự do mới là Canada và Mexico đều ghi nhận tăng trưởng xuất khẩu của Việt Nam đạt gần 30% ngay trong năm đầu tiên.

Cụ thể, trong 10 tháng năm 2022, kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam sang Canada đạt khoảng 6 tỷ USD, tăng 24,1% so với cùng kỳ năm 2021. Kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam sang Mehico đạt khoảng 4,6 tỷ USD, tăng 9,9% so với cùng kỳ năm 2021.

"Tại kỳ họp Quốc hội vừa qua, khi điểm lại việc thực thi CPTPP, những con số Chính phủ báo cáo ra Quốc hội được đánh giá rất cao, đặc biệt những thị trường Việt Nam mới mở, tăng trưởng tiếp tục duy trì ở tốc độ cao và tổng kim ngạch xuất siêu của Việt Nam trong những tháng đầu năm của năm 2022 sang khối thị trường này đạt mức khoảng 6 tỷ USD, đóng góp rất đáng kể cho những nỗ lực chung, những thành tích chung về xuất khẩu sau dịch Covid-19" - ông Lương Hoàng Thái nhấn mạnh.

Khắc phục hạn chế về năng lực cạnh tranh để thâm nhập thị trường

Tại hội nghị, các chuyên gia kinh tế, các nhà hoạch định chính sách, đại diện doanh nghiệp đều có chung nhận định, qua 3 năm thực thi, mặc dù những số liệu xuất khẩu hàng hóa luôn ở trạng thái xuất siêu lớn, cho thấy những kết quả tích cực mà CPTPP mang lại, tuy nhiên, vẫn còn một số điểm doanh nghiệp có thể khắc phục để tăng khả năng tận dụng CPTPP còn tốt hơn nữa.

Chế biến hạt điều xuất khẩu. CPTPP. Ảnh: TL

Chế biến hạt điều xuất khẩu. CPTPP. Ảnh: TL

Cụ thể, kim ngạch xuất khẩu một số mặt hàng Việt Nam sang thị trường các nước đối tác CPTPP có tỷ lệ tận dụng là tích cực, nhưng giá trị mặt hàng còn khiêm tốn, tỷ lệ thị phần tại các thị trường này chưa tương xứng với tiềm năng của Việt Nam. Cơ hội tận dụng ưu đãi từ hiệp định chưa thực sự cân bằng giữa doanh nghiệp trong nước và doanh nghiệp FDI. Còn nhiều mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam chưa giải quyết được những vướng mắc về quy tắc xuất xứ để được hưởng ưu đãi thuế của hiệp định. Nhận thức về Hiệp định CPTPP của một bộ phận cán bộ, doanh nghiệp vẫn còn hạn chế, và còn chưa thực sự chủ động trong việc tìm hiểu và tận dụng cơ hội từ CPTPP.

Ông Bùi Tuấn Hoàn - Trưởng phòng châu Mỹ, Vụ Thị trường châu Âu - châu Mỹ (Bộ Công thương) nhận định, doanh nghiệp vẫn đối mặt với một số khó khăn khi xuất khẩu sang thị trường các quốc gia CPTPP.

Cụ thể, đó là khoảng cách địa lý xa xôi dẫn đến chi phí về logistics, chi phí vận tải gia tăng, nhất là sau tác động của dịch Covid-19. Trong khi đó, châu Mỹ cũng là một thị trường đòi hỏi cao về chất lượng sản phẩm, an toàn vệ sinh thực phẩm và sử dụng lao động trong sản xuất.

Đại diện Bộ Công thương chia sẻ, sang năm 2023, bối cảnh thế giới sẽ tiếp tục biến động ở cả thị trường hàng hóa lẫn thị trường tài chính - tiền tệ. Do đó, Bộ Công thương sẽ tiếp tục phối hợp với các bộ, ngành, địa phương tập trung giải quyết những khó khăn kể trên, để CPTPP tiếp tục là động lực cho tăng trưởng xuất khẩu tương xứng với tiềm năng của Việt Nam, tăng trưởng kinh tế, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt trong sự cân bằng với các doanh nghiệp FDI, góp phần định vị thương hiệu sản phẩm Việt trên thị trường quốc tế.

Năm 2023, Bộ Công thương cũng chủ động phối hợp với các bộ, ngành và với các nước thành viên trong trao đổi về việc mở rộng Hiệp định CPTPP khi thời gian gần đây, một số nền kinh tế đã chính thức nộp đơn xin gia nhập bao gồm: Vương quốc Anh, Trung Quốc, Đài Loan, Ecuador, Costa Rica và Uruguay.

Nguyễn Vân