"Đặt hàng" để kết nối "bốn nhà"

Gốc
Trong những năm qua, sản xuất nông nghiệp trên địa bàn thành phố đã có bước tăng trưởng khá. Tuy nhiên, do việc ứng dụng khoa học - công nghệ còn hạn chế, cho nên tốc độ phát triển sản xuất nông nghiệp còn chậm, thiếu bền vững, chất lượng và hiệu quả kinh tế chưa cao.

Vườn trồng hoa lan công nghệ cao của Công ty TNHH Flora Việt Nam ở Đan Phượng. Ảnh: TRỊNH BỘ

Hợp tác xã (HTX) Đan Hoài, huyện Đan Phượng được thành lập từ năm 2004, với ngành nghề hoạt động chính là chăn nuôi lợn. Ngay từ khi mới thành lập, HTX đã đầu tư hệ thống chuồng, trại chăn nuôi hiện đại, khép kín, chủ động thực hiện việc nhân giống bằng phương pháp thụ tinh nhân tạo, tạo ra sản phẩm lợn giống có chất lượng tốt, được thị trường đánh giá cao. Bên cạnh đó, HTX xây dựng 21 trang trại chăn nuôi nằm ở ba huyện Đan Phượng, Hoài Đức và Phúc Thọ. Ngoài việc đầu tư cho chăn nuôi, HTX ứng dụng khoa học - công nghệ để sản xuất các loại hoa cao cấp như: ly, lan hồ điệp, lan vũ nữ... Cho đến nay, HTX đã có hệ thống nhà kính, nhà lưới, phòng nuôi cấy mô hiện đại để sản xuất cây giống.

Các xã viên đã làm chủ kỹ thuật trồng, chăm sóc, điều khiển khả năng sinh trưởng cây trồng, xử lý ra hoa và bảo quản sau thu hoạch. Nhờ đó, các loại hoa của HTX có hình thức đẹp, bền hơn so với sản phẩm nhập ngoại. Doanh thu từ tiền bán hoa hằng năm đạt từ năm đến sáu tỷ đồng, đem lại thu nhập ổn định cho 30 lao động thường xuyên và khoảng 70 lao động thời vụ...

Đại diện HTX Đan Hoài cho biết, chìa khóa thành công của đơn vị là đã mạnh dạn ứng dụng khoa học - công nghệ vào sản xuất, giúp nâng cao giá trị sản phẩm, tăng tính cạnh tranh và bước đầu tạo dựng được thương hiệu trên thị trường. Tuy nhiên, khó khăn đối với đơn vị hiện nay không chỉ là thiếu tài chính để đầu tư cải tiến, bảo dưỡng thiết bị, mà còn thiếu công nghệ phù hợp điều kiện sản xuất, điều kiện kinh tế của đơn vị. Cụ thể, hoa lan hồ điệp đòi hỏi nước tưới không lẫn các tạp chất và i-ôn, nhưng nguồn nước trong khu vực có nhiều thành phần kim loại nặng, nhất là đá vôi, ảnh hưởng chất lượng hoa; đơn vị đã thay đổi nhiều công nghệ để xử lý nước, nhưng vẫn chưa khắc phục được tình trạng này. Hoặc trong quá trình cây hoa đẻ nhánh, cần giữ cây lan hồ điệp trong môi trường nhiệt độ thấp để phân hóa mầm hoa, ra hoa đúng dịp Tết Nguyên đán, nhưng điều kiện khí hậu của Hà Nội chưa phù hợp. Để giải quyết vấn đề này, cần phải đầu tư một hệ thống máy làm lạnh nhập từ nước ngoài, HTX không đủ khả năng tài chính. Vì thế, trong giai đoạn cây hoa đẻ nhánh, HTX áp dụng biện pháp di chuyển cây hoa lên các vùng có khí hậu mát mẻ như Sa Pa (Lào Cai), Mộc Châu (Sơn La)... để hoa phát triển, trổ hoa đúng dịp Tết, gây khó khăn, tốn kém cho doanh nghiệp. HTX rất mong muốn các nhà khoa học tháo gỡ khó khăn nêu trên để đơn vị làm chủ được quy trình sản xuất.

Trên đây chỉ là vướng mắc, mong muốn cụ thể của đơn vị đã có nhiều năm ứng dụng khoa học - công nghệ trong lĩnh vực sản xuất nông nghiệp. Trên địa bàn Thủ đô còn nhiều vấn đề bức xúc khác như vấn đề xử lý ô nhiễm môi trường, xử lý nguồn nước tưới, bảo quản các sản phẩm nông nghiệp sau thu hoạch... cần sự vào cuộc của các nhà khoa học.

Hà Nội là địa bàn tập trung đông đảo các nhà khoa học đầu ngành, các cơ sở nghiên cứu, đào tạo hàng đầu của cả nước, tiềm năng khoa học - công nghệ rất lớn. Phó Hiệu trưởng Trường đại học Nông nghiệp Hà Nội, Phó giáo sư, tiến sĩ Nguyễn Tất Cảnh chia sẻ: Nhà trường có nhiều thế mạnh trong việc lai tạo, chọn tạo và cung cấp các loại giống cây trồng có năng suất, chất lượng cao; khôi phục phát triển các loại cây trồng, vật nuôi đặc sản; nghiên cứu, chế tạo, cung cấp nhiều loại máy nông nghiệp... Tuy nhiên, do thiếu thông tin và sự liên kết phối hợp, nhất là từ phía doanh nghiệp, cho nên việc các nhà khoa học, cơ sở nghiên cứu có dự án phục vụ sản xuất nông nghiệp còn hạn chế.

Theo đánh giá của Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội, trong những năm qua, hoạt động nghiên cứu khoa học - công nghệ phục vụ nông nghiệp, phát triển nông thôn trên địa bàn thành phố đã có chuyển biến tích cực. Nhiều ứng dụng khoa học - công nghệ vào sản xuất đã góp phần nâng cao năng suất, sản lượng, chất lượng cây trồng, vật nuôi. Thành phố có nhiều chính sách đột phá để khuyến khích phát triển khoa học - công nghệ như cho phép các sở, ban, ngành, UBND các huyện, thị xã chủ động "đặt hàng" các nhà khoa học giải quyết các vấn đề bức xúc ở nông thôn; thực hiện cấp kinh phí đúng tiến độ cho các đề tài. Trong năm 2011 và 2012, các nhà khoa học đã triển khai 17 đề tài, dự án nghiên cứu phục vụ nông nghiệp, trong đó nhiều kết quả nghiên cứu được ứng dụng vào thực tế như: ghép, cải tạo vườn nhãn cũ bằng giống nhãn chín muộn HTM1, phát triển giống ngô đường lai, xây dựng bản đồ hiện trạng hệ thống thủy lợi thuộc lưu vực các sông, đề xuất các giải pháp khai thác, sử dụng hợp lý nguồn nước phục vụ sản xuất...

Tuy nhiên, khoa học - công nghệ phục vụ nông nghiệp vẫn còn yếu. Giám đốc Sở Khoa học và công nghệ Hà Nội Lê Xuân Rao cho rằng, nguyên nhân dẫn đến hàm lượng khoa học - công nghệ trong sản xuất nông nghiệp thấp là do mối quan hệ giữa nhà quản lý, nhà khoa học và nhà sản xuất, kinh doanh vẫn lỏng lẻo. Nhiều kết quả nghiên cứu khoa học không được ứng dụng vào thực tế hoặc nhiều nhà sản xuất mong muốn phát triển khoa học - công nghệ chưa tìm được đối tác phù hợp. Đội ngũ cán bộ nghiên cứu chưa chuyên nghiệp, thiếu kinh nghiệm thực tiễn. Cơ chế, chính sách cụ thể để khuyến khích khoa học - công nghệ còn thiếu và chưa đồng bộ...

Để phát triển nông nghiệp Thủ đô theo hướng sinh thái, nông nghiệp công nghệ cao có giá trị gia tăng lớn, thành phố cần tiếp tục thay đổi cách quản lý, sử dụng và phát huy khoa học - công nghệ; cụ thể hóa các chủ trương, chính sách nhằm khuyến khích hoạt động nghiên cứu, chuyển giao ứng dụng khoa học - công nghệ; tăng cường thông tin liên kết giữa nhà khoa học với nhà sản xuất. Có thể thực hiện cơ chế "khoán", "đặt hàng" nhà khoa học giải quyết các vấn đề lớn của nông nghiệp Thủ đô hiện nay như ảnh hưởng của biến đổi khí hậu trên cây trồng, vật nuôi, các giải pháp phát triển nông nghiệp hiệu quả kinh tế cao, bền vững, nông nghiệp đô thị; phát triển các vùng sản xuất tập trung, chuyên canh gắn kết sản xuất với tiêu thụ...

ĐẮC SƠN

Tin nóng

Tin mới