Dịch tả lợn châu Phi vẫn còn diễn biến phức tạp

Gốc
Mặc dù đã rất nỗ lực, nhưng thời gian gần đây ở một số địa phương vẫn tiếp tục phát hiện những ổ dịch tả lợn châu Phi (DTLCP) mới. Đặc biệt, tình trạng người dân vứt xác lợn chết ra sông, ao hồ... khiến dư luận bức xúc và hết sức lo lắng.

Nhiều khó khăn trong công tác phòng, chống dịch

Phát biểu tại Hội nghị trực tuyến “Đánh giá tình hình và triển khai các giải pháp phòng, chống bệnh dịch tả lợn châu Phi” do Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) tổ chức ngày 13-5, Thứ trưởng Bộ NN&PTNT Phùng Đức Tiến cho hay: Đến nay, tỉnh Thừa Thiên-Huế và 55 xã thuộc 36 huyện của 16 tỉnh, thành phố khác đã qua 30 ngày không phát sinh thêm lợn mắc bệnh DTLCP. Tuy nhiên, điều đáng lo ngại thời gian qua đã có 29 xã thuộc 12 tỉnh, thành phố có dịch bệnh đã qua 30 ngày, sau đó lại phát sinh lợn bệnh ở các hộ chăn nuôi khác trong cùng xã. Như vậy, bệnh DTLCP đang xảy ra tại 2.296 xã, 204 huyện, thuộc 29 tỉnh, thành phố. Tổng số lợn bệnh và tiêu hủy 1,22 triệu con, chiếm 4% tổng đàn lợn cả nước.

Đáng lo ngại là tình trạng ở một số địa phương chưa tổ chức tiêu hủy lợn bệnh, lợn chết trong vòng 24 giờ kể từ khi phát hiện; có trường hợp chưa kịp bố trí lực lượng tiêu hủy lợn, để lợn chết trong chuồng quá thời gian quy định; người chăn nuôi tự tiêu hủy, vứt xác lợn ra môi trường (vườn nhà, sông suối, ao, rạch, các lực lượng chức năng đã phải thu gom, xử lý tiêu hủy 395 xác lợn).

Tại nhiều nơi, kỹ thuật tiêu hủy không bảo đảm, lợn bệnh được vận chuyển từ hộ chăn nuôi đến nơi tiêu hủy bằng các phương tiện thô sơ nhưng không có bạt, ni lông để lót, che đậy; lực lượng tham gia tiêu hủy lợn chưa được tập huấn, hướng dẫn kỹ thuật nhằm giảm thiểu sự tán phát và lây lan mầm bệnh trong quá trình tiêu hủy; các phương tiện, dụng cụ, quần áo của người tham gia tiêu hủy lợn chưa bảo đảm yêu cầu vệ sinh, sát trùng, làm lây lan dịch bệnh.

Về nguyên nhân, Thứ trưởng Phùng Đức Tiến cho rằng: Theo quy định, lợn bệnh và lợn chết phải được thú y kiểm tra, xác định. Tuy nhiên, do cùng một xã, dịch bệnh xảy ra ở nhiều hộ chăn nuôi trong cùng một ngày, nhưng chỉ có 1-2 nhân viên thú y xã nên có trường hợp không thể tổ chức kiểm tra, xác định kịp thời.

Một nguyên nhân nữa là việc nhiều địa phương chậm hỗ trợ kinh phí cho người dân có lợn buộc phải tiêu hủy. Ở nhiều địa phương mức hỗ trợ khác nhau, thậm chí cao hơn giá bán thị trường giai đoạn đầu khi dịch xảy ra, dẫn đến tình trạng người chăn nuôi để mặc lợn mắc bệnh, báo cho chính quyền tiêu hủy để nhận mức hỗ trợ. Bên cạnh đó, mức thù lao cho người tham gia phòng, chống dịch bệnh thấp hơn so với ngày công thực tế. Do vậy, việc huy động các lực lượng tham gia phòng, chống dịch bệnh gặp nhiều khó khăn, nhất là trong thời gian kéo dài.

Ông Nguyễn Văn Sửu, Phó chủ tịch Thường trực UBND TP Hà Nội cho rằng, hiện với mức chi trả 100.000 đồng/người/ngày tham gia tiêu hủy lợn mắc bệnh là rất thấp so với mức lao động phổ thông. Trong khi đó, nhiều lúc họ phải làm cả ban đêm khi có ổ dịch. Đề nghị, Thủ tướng Chính phủ, Bộ Tài chính cần xem xét điều chỉnh mức kinh phí hỗ trợ người tham gia chống dịch.

Xử lý nghiêm hành vi vứt lợn chết ra môi trường

Bộ trưởng Bộ NN&PTNT Nguyễn Xuân Cường, Trưởng Ban Chỉ đạo quốc gia phòng, chống bệnh DTLCP cho rằng: Đây là dịch bệnh nguy hiểm, gây thiệt hại lớn về kinh tế, tốc độ lây lan dịch bệnh này ở các quốc gia trên thế giới rất nhanh. Do đó, khi dịch bệnh này vào Việt Nam cũng lây lan nhanh. Nhiều tỉnh, thành phố đã làm tốt công tác chống dịch, tuy nhiên vẫn còn một số địa phương làm chưa tốt. Mặt khác, diễn biến thời tiết hiện nay rất phù hợp cho dịch bệnh lây lan ở các vùng miền của cả nước. Tại nhiều địa phương đã qua 30 ngày nhưng dịch bệnh lại tái phát; đặc biệt nguy hiểm hơn là bệnh có khả năng xâm nhiễm vào các cơ sở chăn nuôi tập trung, quy mô lớn, gây hậu quả khó lường.

Phát biểu kết luận hội nghị, Phó thủ tướng Trịnh Đình Dũng nhấn mạnh: Tình trạng người dân vứt xác lợn chết ra môi trường làm nguy cơ mầm bệnh lây lan, tán phát, các cơ quan chức năng và chính quyền cần phải xử nghiêm để tình trạng này không tái diễn. Để ngăn chặn dịch bệnh lây lan, Phó thủ tướng yêu cầu Bộ NN&PTNT, chính quyền các địa phương, doanh nghiệp, người dân cần quyết liệt hơn nữa trong công tác phòng, chống dịch. Phải xác định việc phòng, chống dịch là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị. Ban cán sự đảng Chính phủ sẽ sớm hoàn thiện văn bản dự thảo chỉ thị về công tác phòng, chống bệnh DTLCP trình Ban Bí thư. Bộ NN&PTNT tham mưu, trình Thủ tướng Chính phủ ban hành chỉ thị mới về công tác phòng, chống bệnh DTLCP. Các bộ: NN&PTNT, Công Thương cần nghiên cứu, xem xét nhằm tạo điều kiện cho các cơ sở giết mổ lợn sạch, bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm cung cấp ra thị trường tại các vùng đang có dịch nhưng phải có sự kiểm soát chặt chẽ của cơ quan thú y. Bộ Công Thương phối hợp cùng doanh nghiệp tổ chức giết mổ, cấp đông thịt lợn nhằm giảm bớt áp lực chống dịch, đồng thời cung cấp nguồn thực phẩm thịt sạch, an toàn trong thời gian tới phục vụ tiêu dùng. Lực lượng vũ trang cần được huy động để tham gia công tác phòng, chống dịch.

NGUYỄN KIỂM