Đừng biến động lực tăng trưởng thành 'gai mít', đâu cũng là mũi nhọn

Gốc
'Phải phân tích động lực tăng trưởng chủ đạo của Việt Nam là gì, chứ không phải động lực nào cũng thành mũi nhọn như kiểu gai mít'. - Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ nhấn mạnh trong Hội thảo Kinh tế Việt Nam: 'Động lực tăng trưởng và giải pháp thúc đẩy' diễn ra ngày 15/11 tại Hà Nội.

Phải tìm động lực tăng trưởng mới

Phát biểu mở màm hội thảo, GS.TS. Nguyễn Quang Thuấn - Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam ghi nhận một số chuyển biến tích cực của nền kinh tế, nhưng ông cũng cho rằng nền kinh tế vẫn còn gặp nhiều cản trở khi quá trình tái cơ cấu nền kinh tế diễn ra chậm, tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước còn chưa đi vào thực chất; tăng trưởng trên tài nguyên không còn phù hợp, còn rủi ro…

Đừng biến động lực tăng trưởng thành 'gai mít', đâu cũng là mũi nhọn - Ảnh 1

Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ phát biểu tại Hội thảo.

Vì vậy, theo ông Thuấn phải xác định mục tiêu tăng trưởng đòi hỏi phải tìm ra động lực tăng trưởng mới, giúp tăng năng suất, gắn liền chất lượng với số lượng.

Cùng góc nhìn, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ khẳng định, việc phát triển nhanh, bền vững là chủ trương rõ ràng của Nghị quyết Đại hội Đảng lần thứ XII và là mệnh lệnh của cuộc sống để rút ngắn khoảng cách với các nước khác trên thế giới.

Theo đó, tăng trưởng nhanh và bền vững dựa trên nền tảng ổn định kinh tế vĩ mô, hội nhập kinh tế quốc tế và ngược lại, tăng trưởng nhanh và bền vững sẽ tăng cường ổn định vĩ mô, hội nhập quốc tế; bảo đảm tăng trưởng bao trùm, toàn diện vì con người.

“Thành quả của tăng trưởng không được chia sẻ tới các tầng lớp nhân dân thì tăng trưởng sẽ không có ý nghĩa gì, không bảo đảm được mục tiêu không một ai bị bỏ lại phía sau”, ông nói.

Theo Phó Thủ tướng để phát triển nhanh và bền vững thì Việt Nam phải chuyển đổi mô hình tăng trưởng và cơ cấu lại nền kinh tế. “Cần phân tích động lực tăng trưởng chủ đạo của Việt Nam là gì, chứ không phải động lực nào cũng thành mũi nhọn, như kiểu gai mít”.

“Chính phủ mong muốn lắng nghe các chuyên gia góp ý về hệ thống các chỉ tiêu phát triển kinh tế, xã hội khi còn thiếu vắng nhiều chỉ tiêu đánh giá chất lượng tăng trưởng. Các chỉ tiêu này cũng là công cụ để giám sát quá trình điều hành kinh tế của Chính phủ và thống nhất được nội hàm và nhận thức để các ngành, lĩnh vực, mỗi cá nhân đóng góp cho sự tăng trưởng của nền kinh tế”, Phó Thủ tướng nói.

Phó Thủ tướng cũng chỉ ra đang tồn tại sự lệch pha trong sự phát triển FDI với khu vực trong nước. “Chọn lọc FDI thì đúng rồi, nhưng phải làm cho trong nước mạnh lên bằng chính sách đã có, làm cho 2 khu vực đều mạnh lên, tránh rủi ro 2 nền kinh tế trong 1 quốc gia, 2 khu vực trong nền kinh tế”.

Nút thắt ở thể chế

Chuyên gia kinh tế Lê Đăng Doanh - Nguyên viện trưởng CIEM cho rằng muốn tạo động lực thì phải cải cách thể chế. Chính thể chế là nguồn gốc hạn chế phát huy tiềm năng đẩy đủ của tăng trưởng. “Chúng ta cần luật về BOT và BOT. Ví dụ như hiện nay Hà Nội có hơn 200 dự án BT nhưng toàn chỉ định thầu. Chúng ta thực hiện rất BT và BOT nhưng không có luật gì cả”. - Ông Doanh nói.

Đồng thời, ông Doanh cho rằng điều kiện để nền kinh tế phát triển bền vững là Việt Nam chuyển từ khai thác tài nguyên và lao động giá rẻ sang công nghệ. Đồng thời, phải có chỉ số sẵn sàng đổi mới công nghệ, chỉ số bằng phát mình và sáng chế được công nhận… Những điều này phải tham khảo và đưa vào chỉ tiêu xem tăng trưởng bao nhiêu, vận dụng khoa học công nghệ là bao nhiêu.

Còn theo TS Trần Du Lịch, bài toán khó mà Việt Nam đang phải giải là làm sao vừa đạt tăng trưởng cao, vừa đảm bảo chất lượng. Muốn làm được phải cải cách về thể chể gắn với nền hành chính công.

“Nước Mỹ có giấy phép con nhưng không ai phiền hà. Ở Mỹ quy định muốn mở cửa hàng thì phải có chỗ để xe 1.000m2 nhưng họ tạo điều kiện để thực thi, nếu không thực thi thì xử lí nghiêm. Trong khi đó ở ta thì rất khó vì bộ máy xử lý kiểu như gãi ngứa; xây nhà trái phép phạt rồi tồn tại, ô nhiễm môi trường phạt rồi tồn tại”. - ông Lịch nói.

Từ đó, TS Trần Du Lịch cho rằng không cần tìm cái mới mà vấn đề là tiếp tục làm hiệu quả 3 đột phá những cái ta đã đề ra. Nếu thế chế tốt, bộ máy tốt và kết cấu hạ tầng tốt thì sẽ làm tốt. Cần tập trung các vùng kinh tế trọng điểm, gắn với đó phát triển kinh tế đô thị, lấy đó làm động lực phát triển thời gian tới.

Để giải quyết bài toán này, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ cho rằng: “Muốn phát triển nhanh, bền vững, không còn cách nào khác là Việt Nam phải chuyển đổi mô hình và tái cơ cấu nền kinh tế. Tuy nhiên, chúng ta nói nhiều rồi nhưng chưa thay đổi được.

Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ: Thay đổi từ tăng trưởng lâu sang tăng trưởng xanh

Quan điểm của Chính phủ phải tăng trưởng toàn diện, cho con người, vì con người. Nếu tăng trưởng không vì con người, người dân không được tận hưởng thì không có ý nghĩa.

Việt Nam ngoài đối mặt với vấn đề thiên tai, các chính sách vĩ mô cho phát triển hiện cũng vô cùng chật hẹp, cần thay đổi. Chúng ta lại phải giải quyết nhiều vấn đề tồn đọng, yếu kém, thậm chí là khuyết tật của nền kinh tế trong nhiều năm qua

TS. Trần Đình Thiên - Viện trưởng viện kinh tế Việt Nam: 3 vấn đề cần được Chính phủ xem xét, có giải pháp cụ thể

Thứ nhất, và quan trọng nhất là tạo động lực mang tính thị trường cho nền kinh tế. “Có nghĩa là công khai và minh bạch. Khi phát biểu tại Tổ tư vấn kinh tế cho Thủ tướng Chính phủ, tôi đã nói là công khai minh bạch giống như thắp đèn sáng trong phòng, để chuột ngoài không vào được còn chuột trong phòng sẽ phải chạy ra… Nếu phòng tối, muốn đánh chuột cũng rất khó.

Thứ hai, căn cứ vào hội nhập để định hình mục tiêu, chứ không chỉ là căn cứ vấn đề của mình; và phải căn cứ vào cả các yêu cầu của cách mạng 4.0. Quan điểm của TS. Thiên là công nghệ 4.0 sẽ ập vào Việt Nam chứ không phải lan vào, có thể lấy ví dụ khi Ali pay vào Việt Nam, nó sẽ thay đổi hệ thống thanh toán, buộc chúng ta không thể bình chân.

Thứ ba, thay đổi tư duy về cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước. Thuật ngữ cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước đã đáp ứng nhiệm vụ chính trị trong thời gian qua, đã tạo điều kiện rất tốt để tái cơ cấu khu vực doanh nghiệp nhà nước, nhưng kéo dài tiếp tục có thể sẽ làm chậm mục tiêu chuyển đổi nguồn lực sang khu vực có hiệu quả hơn.

"Tôi đề nghị có lẽ đến thời điểm này, khi Đảng đã xác định khu vực kinh tế tư nhân là động lực tăng trưởng quan trọng của nền kinh tế, yêu cầu xóa bỏ mọi kỳ thị, phân biệt với khu vực này, thì nên thay thay thuật ngữ cổ phần hóa bằng tư nhân hóa, để có sự rõ ràng về tư duy". - ông Thiên nói.

Huyền Trang

Tin nóng

Tin mới