GS Nguyễn Tài Cẩn từ Nga về Nghệ

Gốc
- Sáng nay, ngày 12/4 (ngày 10/3 năm Tân Mão), khi dự lễ truy điệu và an táng GS Nguyễn Tài Cẩn, tôi mới thật sự thấm thía câu nói mà người đời truyền tụng: Nhìn đám tang, chúng ta biết được nhân cách của người tạ thế.

Giáo sư Cẩn tạ thế, cánh hạc vút bay Thương tiếc thầy Nguyễn Tài Cẩn Thầy Cẩn ghét nhất thói tự biện, lười biếng, qua loa Đoạn đường hơn 1km từ Quốc lộ 46 vào Trường Tiểu học xã Thanh Văn (huyện Thanh Chương, Nghệ An), nơi tổ chức lễ truy điệu, xe ô tô nối đuôi nhau thành một dãy dài. Hàng nghìn người dân xã Thanh Văn tạm gác lại công việc ruộng đồng để tiễn đưa GS Cẩn. Anh Nguyễn Tài Việt, con trai trưởng của GS không giấu được xúc động: “Thay mặt gia đình, tôi chân thành cảm ơn tình cảm của tất cả mọi người dành cho người cha thân yêu của chúng tôi, cụ Nguyễn Tài Cẩn!” Trong hàng nghìn người đến tiễn đưa cùng nỗi bùi ngùi, thương tiếc, một cụ ông mân mê một trang báo đã cũ sờn, thỉnh thoảng đưa tay quẹt dòng nước mắt. Cụ tên là Nguyễn Văn Long, quê ở xã Thanh Tường (kề xã Thanh Văn), là bạn đồng niên của GS Nguyễn Tài Cẩn. Cụ Long tâm sự: “Tôi với thầy Cẩn ngày xưa là bạn học, chơi với nhau rất thân thiết. Khi Cẩn sang Liên Xô du học, rồi trở về giảng dạy ở ĐH Tổng hợp Hà Nội, chúng tôi vẫn thường xuyên liên lạc. Mỗi lần thầy Cẩn về quê, tôi đều tìm đến thăm. Gần 20 năm trước, tình cờ đọc được bài báo này, tôi cất giữ cẩn thận cho đến hôm nay tiễn đưa bạn, tôi mang theo nó...”. Đó là bài báo “Người con dâu Nga được tặng thưởng Huân chương Kháng chiến chống Mỹ”, có đăng ảnh vợ chồng GS Nguyễn Tài Cẩn. Khá đông người đứng quanh bàn ghi sổ tang. Một người đàn ông khoảng trên tuổi thất tuần, tóc đã bạc trắng, tay run run cầm chiếc bút viết lên câu đối chữ Nho: “Đỉnh cán Đông Phương Ngôn ngữ học/ Trí Tường Nguyễn tộc Việt Nam Hoa” (Tạm dịch là: Đứng đầu ngành Ngôn ngữ học Phương Đông/ Bông hoa Việt Nam người họ Nguyễn ở thôn Trí Tường). Ông là Bùi Văn Chất, quê Thanh Chương, là môn sinh của thầy Cẩn hồi còn là cậu học trò bậc sơ học yếu lược, hiện là hội viên của CLB Hán Nôm Nghệ An: “Được là học trò thầy Cẩn là vinh dự lớn của cuộc đời, vì thầy rất uyên thâm, lại hết mực thương yêu, quý mến trò. Thầy luôn động viên chúng tôi vượt khó vươn lên để xây dựng quê hương, đất nước. Ghi nhớ lời thầy, tôi luôn cố gắng hết tâm lực để học hỏi, trau đôi vốn chữ Hán, một “kho báu” của người xưa truyền lại”. Trang kế bên là bút tích của ông Hồ Đức Phớc, Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An: “Quê hương Nghệ An vô cùng thương tiếc GS.TS- Nhà giáo nhân dân Nguyễn Tài Cẩn, Nhà Ngôn ngữ học hàng đầu Việt Nam, Nhà khoa học đắng cấp quốc tế- Người con ưu tú của quê hương Nghệ An”. Cũng tại lễ tang, các thế hệ học trò, các thành viên họ tộc và bà con lối xóm chuyền tay nhau cuốn sách “Nguyễn Tài Cẩn, học giả bất yếm, bất quyện” - cuốn sách tập hợp những bài của đồng nghiệp và học trò viết về những kỷ niệm, khẳng định nhân cách, tài năng của GS Nguyễn Tài Cẩn. Phần sau của cuốn sách là những bài viết của GS Nguyễn Tài Cẩn được nhiều người yêu thích. Cách đây hơn 2 năm, GS Nguyễn Tài Cẩn đến ĐH Vinh nói chuyện về “Truyện Kiều” tại Khoa Ngữ văn. GS khẳng định “Truyện Kiều” luôn là mảnh đất màu mỡ để tiếp tục nghiên cứu, khám phá và triển vọng thành lập ngành “Kiều học” trong tương lai không xa. Hôm đó thầy nói chuyện một cách say mê, như đốt cháy cả trái tim mình. Hàng nghìn người sắp thành hàng dài hàng, lần lượt tiễn đưa linh cữu GS Nguyễn Tài Cẩn về nơi an nghỉ. Cả một “rừng” vòng hoa, bức trướng. Vòng hoa đi đầu mang dòng chữ “Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch Quốc hội nước CHXHCN Việt Nam - Nguyễn Phú Trọng kính viếng thầy!”. Tiếp đến là vòng hoa của các ban ngành tỉnh Nghệ An, ĐHQG Hà Nội. Dòng người đưa tiễn thầy Cẩn qua những con đường nhỏ của làng quê, qua cánh đồng lúa xanh mơn mởn, qua những ruộng ngô mượt mà rồi đến một mé đồi nằm cạnh dòng Lam hiền hòa, những nơi chắc thời thơ bé thầy đã từng thân thuộc. Sau một hành trình dài, thầy lại trở về gửi một phần tấm thân nơi núi đồi, đồng đất quê hương... Bùi Công Kiên Độc giả gửi lời tưởng nhớ, chia sẻ với sự ra đi của GS Nguyễn Tài Cẩn qua email: bangiaoduc@vietnamnet.vn hoặc theo mẫu phản hồi dưới đây:

Tin nóng

Tin mới