Mỹ nỗ lực cứu vãn lòng tin

Gốc
Vụ bê bối chương trình do thám tại khu vực Mỹ la-tinh bị tiết lộ đặt Mỹ trước nhiệm vụ khó khăn là khôi phục lòng tin ở chính nơi Oa-sinh-tơn đang nỗ lực giành lại ảnh hưởng. Chuyến thăm chóng vánh tới Cô-lôm-bi-a và Bra-xin của Bộ trưởng Ngoại giao Mỹ G.Ke-ri không ngoài mục tiêu xoa dịu nỗi bất bình của hai đồng minh và đối tác quan trọng nhất ở khu vực.

Hai Bộ trưởng Ngoại giao Mỹ và Cô-lôm-bi-a tại cuộc họp báo ở Bô-gô-ta. Ảnh AP

Đây là chuyến thăm Nam Mỹ đầu tiên của ông Ke-ri sau khi nhậm chức Bộ trưởng Ngoại giao Mỹ và được thực hiện trong bối cảnh khu vực Mỹ la-tinh và Ca-ri-bê đang sôi sục bầu không khí phản đối Mỹ liên quan những thông tin do cựu điệp viên CIA E.Xnâu-đơn tiết lộ về chương trình do thám toàn cầu của Cơ quan An ninh quốc gia Mỹ (NSA). Theo thông tin Xnâu-đơn cung cấp cho báo chí, Bra-xin và Cô-lôm-bi-a cùng một loạt nước ở khu vực là trọng tâm trong chương trình do thám của Mỹ. NSA từng thiết lập một căn cứ vệ tinh thu thập thông tin tình báo đặt tại Thủ đô Bra-xi-li-a của Bra-xin và duy trì ít nhất đến năm 2002. Cơ sở tương tự cũng được thiết lập tại Cô-lôm-bi-a. Những căn cứ tình báo này không chỉ nghe lén thông tin ngoại giao, mà cả bí mật thương mại...

Không chỉ lo ngại về chương trình do thám bí mật của Mỹ, các nước Mỹ la-tinh còn hết sức bất bình về cách thức Oa-sinh-tơn tìm cách gây sức ép lên các nước nhằm chặn đường sống của "kẻ phản bội Xnâu-đơn". Dù Bô-li-vi-a đã chấp thuận lời xin lỗi của các chính phủ châu Âu liên quan vụ ngăn cản chuyên cơ của Tổng thống nước này Ê.Mô-ra-lết vì nghi ngờ có Xnâu-đơn trên máy bay, nhưng động thái này không có tiền lệ và bị cáo buộc do Mỹ đứng sau đã gây tổn hại đáng kể quan hệ giữa Mỹ với các nước Mỹ la-tinh.

Trong bối cảnh ấy, chuyến công du của người đứng đầu ngành ngoại giao Mỹ không nhận được sự đón chào nồng nhiệt ở Nam Mỹ là điều không khó giải thích. Trước khi khởi hành, ông Ke-ri đã gọi điện thoại tới Tổng thống Cô-lôm-bi-a M.Xan-tốt và Tổng thống Bra-xin Đ.Rút-xép giải thích về chương trình tình báo bí mật và lấy làm tiếc về những hậu quả tiêu cực chương trình này có thể gây ra cho các đồng minh và đối tác. Điều này cho thấy, Oa-sinh-tơn mong muốn tránh để vụ bê bối Xnâu-đơn làm chệch hướng quan hệ của Mỹ với các đối tác quan trọng bậc nhất ở khu vực.

Các cuộc thảo luận của ông Ke-ri với các nhà lãnh đạo Cô-lôm-bi-a xoay quanh việc thúc đẩy quan hệ đồng minh và hợp tác song phương về thương mại, năng lượng, chống ma túy cũng như các vấn đề khu vực và quốc tế. Và để thể hiện thiện chí hàn gắn quan hệ song phương, ông Ke-ri tuyên bố Mỹ ủng hộ mạnh mẽ các vòng đàm phán hòa bình giữa Chính quyền Bô-gô-ta với Lực lượng vũ trang cách mạng Cô-lôm-bi-a (FARC) nhằm chấm dứt cuộc xung đột hơn nửa thế kỷ qua ở nước này. Việc Nhà trắng tỏ rõ lập trường ủng hộ đối thoại và sẵn sàng đóng vai trò trong tiến trình hòa bình tại Cô-lôm-bi-a có ý nghĩa quan trọng với Chính phủ Tổng thống Xan-tốt trong bối cảnh sắp diễn ra cuộc tổng tuyển cử.

Chặng thăm Bra-xin của ông Ke-ri được cho là nhằm hiện thực hóa chủ trương của Tổng thống B.Ô-ba-ma tăng cường quan hệ với các nền kinh tế lớn và đối tác quan trọng ở Mỹ la-tinh. Vì thế, các cuộc làm việc của ông Ke-ri tại Bra-xi-li-a tập trung vào việc thực thi các hiệp định song phương đã ký trong các chuyến thăm cấp cao lẫn nhau gần đây. Hai bên cam kết thúc đẩy hợp tác về kinh tế-thương mại, khoa học, giáo dục, quốc phòng, xử lý thảm họa, chống biến đổi khí hậu...

Bộ trưởng Ngoại giao Mỹ Ke-ri có thể đã hoàn thành mục tiêu xoa dịu đồng minh và đối tác khi lên tiếng bào chữa cho bê bối do thám. Mỹ một lần nữa khẳng định chương trình do thám của NSA chỉ là một trong những nỗ lực nhằm ngăn chặn khủng bố và bảo đảm an ninh quốc gia Mỹ. Cả Cô-lôm-bi-a và Bra-xin đều cho biết đã nhận được bảo đảm cần thiết từ Mỹ và các bên sẽ tiếp tục thảo luận vấn đề gây tranh cãi này.

Bê bối nghe lén của chính quyền Oa-sinh-tơn đã ảnh hưởng tiêu cực tới các quan hệ kinh tế - thương mại giữa Mỹ với nhiều nước và khu vực, tiếp tục phủ bóng đen lên nỗ lực của Mỹ cải thiện quan hệ với các nước Mỹ la-tinh. Chuyến thăm của ông Ke-ri với sứ mệnh cứu vãn lòng tin mới chỉ là giải pháp tạm thời, về lâu dài Oa-sinh-tơn phải nỗ lực hơn nữa mới mong lấp dần khoảng trống niềm tin với khu vực họ xem là "sân sau chiến lược" này.

VŨ HÀ

Tin nóng

Tin mới