Đăng nhập

Đăng nhập để trải nghiệm thêm những tính năng hữu ích
Zalo

Mỹ-Trung “khẩu chiến” về kinh tế

Gốc

Tại Hội nghị Thượng đỉnh Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương lần thứ 19 (APEC) vừa qua tại Honolulu, bang Hawaii, Mỹ đã diễn ra cuộc đấu khẩu về kinh tế giữa hai nhà lãnh đạo của hai nền kinh tế khổng lồ Mỹ - Trung. Trong khi Tổng thống nước chủ nhà Barack Obama nói rằng Mỹ đã “chán ngấy" tập quán thương mại và tiền tệ của Trung Quốc, thì trên tờ China News, Chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào nói, đồng NDT mạnh lên cũng sẽ không giúp gì được cho thương mại của Mỹ và giải quyết vấn nạn thất nghiệp ở nước này.

Bất đồng không thể kiềm chế

Phát biểu tại cuộc họp báo kết thúc APEC 19, trước hàng loạt ống kính phóng viên, ông Obama nói nền kinh tế Trung Quốc đã đủ trưởng thành, do vậy không thể tiếp tục phớt lờ các quy định quốc tế. Bằng giọng điệu cứng rắn nhất từ trước tới nay đối với Trung Quốc, ông Obama yêu cầu Bắc Kinh phải dừng ngay việc "đánh bạc" với hệ thống kinh tế quốc tế và phải tạo ra một sân chơi bình đẳng cho các doanh nghiệp Mỹ và nước ngoài.

Cụ thể, ông Obama đề nghị Bắc Kinh cần phải tôn trọng các quy định hiện hành về quyền bảo hộ trí tuệ, nâng tỷ giá NDT. Theo Nguyên thủ Mỹ, lợi thế cạnh tranh chính của nền kinh tế Mỹ là các phát minh, các bằng sáng chế, quyền tác giả và điều không thể chấp nhận được là các quyền này lại không được bảo hộ ở Trung Quốc. Một cố vấn của Tổng thống Mỹ tiết lộ với báo chí, trong cuộc hội đàm song phương bên lề APEC, ông Obama đã nói với ông Hồ Cẩm Đào rằng công luận Mỹ ngày càng có tâm trạng khó chịu về những chính sách của Trung Quốc trong lĩnh vực thương mại và tỷ giá.

Tất nhiên, ông Obama hiểu rằng Trung Quốc sẽ không dễ dàng chấp thuận việc tăng giá nội tệ vì sẽ tác động tiêu cực đến xuất khẩu - vốn là ngành kinh tế mũi nhọn của nước này. Đặc biệt, trong bối cảnh nền kinh tế Trung Quốc đang tăng trưởng chậm lại như hiện nay thì khả năng Bắc Kinh nhanh chóng tăng tỷ giá theo yêu cầu lại càng trở nên khó khăn hơn. Trong khi đó, với bối cảnh kinh tế ảm đạm, tỷ lệ thất nghiệp khoảng 9%, Tổng thống Obama, người sẽ ra tranh cử thêm một nhiệm kỳ nữa cần phải hành động để cân bằng lại quan hệ thương mại với Trung Quốc.

Theo Chinanewx.com, nhà lãnh đạo Trung Quốc đáp lại rằng "thâm hụt cán cân thương mại và các vấn đề thất nghiệp không phải là hậu quả của tỷ giá đồng NDT và ngay cả khi NDT được nâng giá thì cũng không giải quyết được những vấn đề mà nước Mỹ phải đương đầu".

Dường như để phản công, ông Hồ Cẩm Đào cho rằng các cuộc thảo luận về Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) do Mỹ dẫn dắt, cần phải được tiến hành trong khuôn khổ vòng đàm phán Doha của WTO. Trong khi Bắc Kinh nhấn mạnh đến tầm quan trọng của vòng Doha, thì Wahington lại đặt niềm tin vào TPP, muốn thúc đẩy thương mại tự do với các mục tiêu thương mại cụ thể hơn vòng Doha.

Một chủ đề khác cũng gây tranh luận là vấn đề đại diện của Trung Quốc tại IMF. Mỹ và châu Âu không muốn trao cho các cường quốc đang trỗi dậy như Trung Quốc quá nhiều quyền lực. Nhưng Chủ tịch Trung Quốc khẳng định: "Trung Quốc sẽ hành động thúc đẩy cải cách hệ thống kinh tế quốc tế và tạo ra một trật tự kinh tế quốc tế đúng đắn và công bằng hơn, đóng vai trò ngày càng lớn trong nền kinh tế thế giới và trong các thể chế tài chính quốc tế".

Khó mạnh tay

Trên thực tế, con số 300 triệu khách hàng tiêu dùng trung lưu của Trung Quốc, tương đương với dân số toàn nước Mỹ, đang là mỏ vàng cho các doanh nghiệp Mỹ. Nhiều nhà quản lý vẫn cho rằng có nhiều cơ hội hơn là trở ngại ở TQ. Theo cuộc thăm dò ý kiến các nhà quản lý trước thềm APEC, 40% ý kiến cho rằng cơ hội tăng trưởng ấn tượng lớn nhất và duy nhất của họ là từ sự gia tăng sức mua ở châu Á, nhất là Trung Quốc.

Vài tháng trước, khi Thượng viện Mỹ thông qua dự luật nhằm gây sức ép buộc Bắc Kinh tăng giá NDT, giới chức TQ cảnh báo việc này có thể châm ngòi cho một "cuộc chiến thương mại". Tuy nhiên, chưa có dấu hiệu nào chứng tỏ Mỹ đang xem xét thứ gì na ná hiệp ước Plaza đối với Trung Quốc. (Theo Hiệp ước Plaza năm 1985, Nhật Bản đã phải tăng giá đồng Yên, khiến Nhật Bản mất một thập kỷ tăng trưởng).

Theo nhận định của Reuters, Washington không có các phương tiện để tác động đến Bắc Kinh, bởi Trung Quốc vẫn đang là nước nắm giữ nhiều trái phiếu Mỹ nhất, khoảng 1.100 tỷ USD. Mặc dù hiện tại sự lên giọng của Mỹ mới chỉ là lời nói, song nếu các công ty của Mỹ đi đến kết luận rằng chi phí kinh doanh ở TQ vượt quá lợi nhuận, điều đó có thể báo hiệu một sự rạn nứt trong mối quan hệ quốc tế quan trọng bậc nhất thế giới này. Theo Giám đốc điều hành John Lechleiter, thông điệp mà các doanh nghiệp Mỹ muốn gửi gắm là Washington nên tiếp tục gây sức ép với TQ, nhưng đừng quá mạnh tay.

Minh Anh

Nguồn TG&VN: http://www.tgvn.com.vn/Item/VN/KinhTe/2011/11/C697DCE515DB6CDC/