Nghe 'lạ tai' nhưng sai lệch thẩm mỹ

Gốc
Một trong những nhạc phẩm 'hot' trên Youtube thu hút sự quan tâm của giới trẻ những ngày qua là ca khúc nhạc Hoa lời Việt 'Độ ta không độ nàng'.

Chỉ trong thời gian ngắn tải lên Youtube, ca khúc này đã cán mốc hàng triệu view (lượt xem). Vậy, điều gì đã khiến ca khúc “Độ ta không độ nàng” trở nên “sốt xình xịch” đối với nhiều người trẻ như vậy? Đơn giản vì lời ca lại đậm chất “ngôn tình” bi ai vốn rất dễ làm “xiêu lòng” đối với lứa tuổi đang yêu, lại được cất lên trên giai điệu khá "da diết" nên dễ “chạm” vào nỗi lòng người nghe.

Nhưng liệu “Độ ta không độ nàng” có thật sự là một ca khúc đáng để được nhiều người tung hô không? Nhìn từ góc độ học thuật, một hòa thượng cho rằng, người viết ca từ “Độ ta không độ nàng” thực ra không hiểu biết gì về văn hóa phật giáo, không biết gì về tâm trạng và tư tưởng của người xuất gia tu hành. Viết theo kiểu cảm tính, ca từ hát lên nghe có vẻ “lạ tai”, có vẻ bóng mẩy, mỹ miều nhưng nội dung rỗng tuếch, không có ý nghĩa giáo dục gì.

Một hòa thượng khác có tên tuổi cũng nhìn nhận, những ca từ trong bài hát đã tạo ra hình ảnh tiêu cực, bi quan, chán chường và tuyệt vọng của người tu sĩ đã lỡ rơi vào cõi yêu đương không lối thoát, đến độ phải giết một người mà tu sĩ này thù hằn bằng một lưỡi kiếm. Dù chỉ là chuyện ngôn tình, mang nặng tính hư cấu, nhưng hành vi hận tình trả thù của người tu sĩ là vi phạm cả về pháp lý và đạo lý. Việc phổ biến ca khúc này vô hình trung cổ vũ cho một bộ phận giới trẻ sa vào lối sống ủy mị, sướt mướt, thiếu niềm tin vào cuộc sống, thậm chí bắt chước lối ứng xử mang tính bạo lực.

Không phải ngẫu nhiên mà những người trong cuộc am hiểu giáo lý, truyền thống, đạo đức, văn hóa phật giáo lại lên tiếng không đồng tình với nội dung ca từ “Độ ta không độ nàng” cũng như nội dung, thông điệp mà nó chuyển tải.

Theo một số chuyên gia nghiên cứu âm nhạc, không phải các ca khúc thu hút hàng triệu view là thước đo chuẩn để đánh giá về chất lượng của một nhạc phẩm. View trên Youtube chỉ là một kênh đánh giá đơn thuần về số lượng lượt xem, chứ không nói lên giá trị của một sản phẩm âm nhạc. Vì thực tế cho thấy, không ít ca khúc “nổi đình, nổi đám” một thời trên Youtube, nhưng một thời gian sau nó nhanh chóng bị chìm vào quên lãng.

Cũng nhìn từ hiện tượng “đình đám” của ca khúc “Độ ta không độ nàng” trên mạng xã hội mới thấy, một bộ phận không nhỏ người Việt hiện nay, nhất là giới trẻ không chỉ đơn giản, dễ dãi trong việc tiếp cận, thưởng thức sản phẩm âm nhạc trên mạng, mà còn phần nào thể hiện sự nông nổi, bồng bột khi a dua theo các trào lưu “âm nhạc ngôn tình” trên Youtube. Cách đây chưa lâu, hầu như đi đâu, ở chỗ nào cũng thấy rất nhiều người trẻ nghêu ngao hát, nào là hết “Con bướm xinh”, “Vợ người ta”, gần đây là “Anh đếch cần gì nhiều ngoài em” và những ngày gần đây là “Độ ta không độ nàng”...

Trong một lần trò chuyện với người viết bài này, một chuyên gia văn hóa nói rằng, mạng xã hội thời nay có thể biến một người “vô danh tiểu tốt”, một tác phẩm văn học, nghệ thuật tầm thường, thậm chí một video clip có nội dung lệch lạc trở thành những “tác giả, tác phẩm… nổi tiếng” trong thời gian rất ngắn; nhưng chỉ ít thời gian sau nó lại có thể trở thành “trò lố” cho thiên hạ.

Dù không chủ trương bài xích một sản phẩm âm nhạc nào đó thu hút hàng triệu view trong thời gian ngắn, sớm lọt vào Top Trending Youtube Việt Nam, nhưng chúng ta cũng không nên vội vàng cổ vũ, tung hô những người làm những sản phẩm dễ dãi, tầm thường về nội dung, ca từ và không có tác dụng định hướng, giáo dục, bồi đắp thị hiếu thẩm mỹ âm nhạc lành mạnh cho giới trẻ. Trách nhiệm này không riêng của những người làm văn hóa, giới nghệ sĩ, mà còn là trách nhiệm của những người cầm bút và các cơ quan báo chí.

BẢO NHƯ