Quỹ hưu trí tự nguyện chưa nên đầu tư vào cổ phiếu và trái phiếu doanh nghiệp

Gốc
Đây là một trong những kiến nghị được Nhóm Công tác thị trường vốn trình bày tại hội nghị Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam (VBF) diễn ra vào sáng ngày 1/12.

Quỹ hưu trí tự nguyện chưa nên đầu tư vào cổ phiếu và trái phiếu doanh nghiệp - Ảnh 1

Diễn đàn tổ chức sáng 1/12.

Trong thời gian qua, Bộ tài chính đã tích cực chuẩn bị dự thảo Nghị định về quỹ hưu trí tự nguyện trong thời gian vừa qua. Nhóm Công tác thị trường vốn đánh giá cao nỗ lực ban hành khuôn khổ pháp lý cho quỹ hưu trí tự nguyện bởi việc thành lập quỹ này sẽ tạo thêm nguồn cầu đáng kể đối với thị trường tài chính nói chung và cổ phần hóa nói riêng.

Ngoài ra, nguồn tiền đầu tư vào quỹ hưu trí tự nguyện sẽ trở thành nguồn tiền lớn đầu tư vào trái phiếu Chính phủ (các nghiên cứu trên thể giới và quy định tại dự thảo Nghị định đều cho thấy số tiền đầu tư vào trái phiếu Chính phủ chiếm tư 40% tới 60% tài sản của quỹ). Nguồn tiền này sẽ làm giảm tỉ trọng đầu tư của hệ thống Ngân hàng thương mại vào trái phiếu Chính phủ, hiện đã cao tới mức đáng quan ngại (hệ thống ngân hàng nắm giữ 83% tổng lượng trái phiếu Chính phủ đã phát hành tính tới thời điểm cuối 2014);

Bên cạnh đó, việc hình thành quỹ hưu trí tự nguyện sẽ góp phần giảm áp lực cho quỹ Bảo hiểm xã hội.

Quỹ hưu trí tự nguyện chưa nên đầu tư vào cổ phiếu và trái phiếu doanh nghiệp - Ảnh 2

Hiện Quỹ Bảo hiểm xã hội đang phải trải qua các điều chỉnh (bao gồm cả việc sửa đổi luật) để có thể duy trì sự ổn định và hạn chế khả năng thâm hụt quỹ.

Mặt khác việc này cũng góp phần xây dựng cho Việt Nam một hệ thống an sinh xã hội tiên tiến dựa trên mô hình đa trụ cột, là hệ thống đã được công nhận là sẽ góp phần gia tăng an sinh cho người lao động; và quỹ hưu trí tự nguyện làm gia tăng quyền lợi hưu trí cho người tham gia do khắc phục được hạn chế của hệ thống bảo hiểm xã hội hiện tại đó là việc hạn chế mức đóng đóng góp tối đa vào quỹ bảo hiểm xã hội của người lao động.

Tuy nhiên, hiện tại Bộ Lao động Thương binh Xã hội cũng đang chuẩn bị một nghị định tương tự. Đối với việc này, Nhóm Công tác thị trường vốn kiến nghị Chính phủ thực hiện việc rà soát phù hợp và chỉ đạo các bên có liên quan để đảm không có sự chồng chéo về việc ban hành nghị định và đảm bảo việc ban hành nghị định liên quan tới quỹ hưu trí tự nguyện được tiến hành trong thời gian sớm nhất.

Chưa nên cho phép đầu tư vào cổ phiếu và trái phiếu doanh nghiệp

Điều 19 (Đầu tư quỹ hưu trí) trong dự thảo nghị định về quỹ hưu trí tự nguyện do Bộ Tài chính soạn thảo, cho phép quỹ hưu trí tự nguyện đầu tư vào cổ phiếu và trái phiếu doanh nghiệp. Tuy nhiên, theo Nhóm Công tác thị trường vốn, quy định này sẽ tạo ra rất nhiều rủi ro cho quỹ hưu trí tự nguyện.

Thay vào đó, đầu tư vào trái phiếu chính phủ và chứng chỉ quỹ sẽ làm tăng cường tính an toàn của hoạt động đầu tư của quỹ hưu trí tự nguyện do tính chất của hai loại tài sản này. Việc đầu tư vào chứng chỉ quỹ mở có tính an toàn cao hơn so với đầu tư trực tiếp vào cổ phiếu do tính chất phân tán rủi ro sẵn có trong danh mục đầu tư của quỹ mở.

Trong giai đoạn khi thị trường chứng khoán Việt Nam chưa có sự tham gia lớn của các nhà đầu tư có tổ chức, việc đầu tư vào chứng chỉ quỹ mở sẽ hạn chế được sự biến động kết quả đầu tư của quỹ hưu trí tự nguyện trước các biến động của thị trường.

Ngoài ra, việc đầu tư vào chứng chỉ quỹ mở là phù hợp với xu hướng tại các thị trường tiên tiến khi khuyến khích đầu tư vào các sản phẩm đầu tư được kiểm soát bởi chính quyền (Regulated products), đặc biệt trong tình huống hiện tại là các quỹ mở hoạt động theo luật tại Việt nam hiện tại đang tuân thủ các quy định về hạn chế đầu tư để đảm bảo an toàn cho quỹ tương tự như các quy định tiên tiến tại UCITS (Undertakings For The Collective Investment Of Transferable Securities - áp dụng cho các quỹ huy động vốn từ thị trường Cộng đồng Châu Âu).

Cuối cùng, việc mở rộng danh sách các tài sản được phép đầu tư của quỹ hưu trí tự nguyện theo lộ trình sẽ đảm bảo cho hoạt động ổn định của quỹ trong giai đoạn đầu là giai đoạn rất quan trọng trong việc xây dựng lòng tin của người tham gia vào quỹ.

Vì vậy, trong giai đoạn đầu, nhóm kiến nghị chỉ nên cho phép quỹ hưu trí tự nguyện đầu tư vào:

1) Trái phiếu Chính phủ;

2) Chứng chỉ quỹ mở;

3) Tiền gửi tại các tổ chức tín dụng;

4) Các chứng chỉ quỹ mở khác đáp ứng điều kiện do Bộ Tài chính quy định.

MAI HƯƠNG

Tin nóng

Tin mới