"Thuyền y tế" ở vùng Đất Mũi

Gốc
ND-Tỉnh Cà Mau có ba mặt giáp biển, địa hình bị chia cắt mạnh bởi hệ thống sông rạch tự nhiên và kênh mương chằng chịt, có chiều dài hơn 7.000 km. Giao thông chủ yếu là đường thủy. Chính vì vậy, để giúp người dân ở vùng sâu, vùng xa được tiếp cận với những ứng dụng khoa học- kỹ thuật tiên tiến trong việc khám, điều trị bệnh là một bài toán mà ngành y tế tỉnh Cà Mau đang tìm lời giải để củng cố, nâng cao và phát triển mạng lưới y tế cơ sở, phục vụ công tác chăm sóc sức khỏe cộng đồng.

Từ đầu năm 2004 đến nay, ngành y tế Cà Mau đã phấn đấu vượt qua nhiều khó khăn và đã giành được những kết quả đáng ghi nhận, nhiều trạm y tế (TYT) xã đạt chuẩn quốc gia. Tuy nhiên, còn nhiều TYT xã đang trong tình trạng thiếu bác sĩ, thiếu trang, thiết bị, phương tiện khám và chữa bệnh, kể cả các TYT có bác sĩ nhưng vẫn phải chuyển người bệnh lên tuyến trên. Do địa hình bị chia cắt bởi những sông, rạch chằng chịt, ngoằn ngoèo, phương tiện đi lại chủ yếu bằng thuyền, cho nên việc người dân đi khám, chữa bệnh tại các tuyến cơ sở cũng gặp nhiều khó khăn. Vì vậy, để nâng cao chất lượng hoạt động của TYT xã trong công tác chăm sóc sức khỏe ban đầu của người dân từ tuyến cơ sở, bằng nhiều hình thức từ việc đưa thuyền y tế đến các nơi vùng sâu, vùng xa khám, chữa bệnh miễn phí cho đến việc nâng cao tinh thần trách nhiệm, đầu tư trang thiết bị, đào tạo nhân lực tại chỗ..., đang là những việc làm được quan tâm. "Đến hẹn lại lên" mỗi tháng một lần, ròng rã suốt chín năm qua, Thuyền y tế của Trung tâm Các bệnh xã hội tỉnh Cà Mau, rong ruổi "đi tìm" người bệnh nằm sâu trong các xã vùng sâu, vùng xa để khám, chữa miễn phí cho hàng chục nghìn người bệnh nghèo, có hoàn cảnh khó khăn. Chiếc ca-nô đưa chúng tôi từ trung tâm thành phố Cà Mau tới xã Tân Lộc Đông, huyện Thới Bình hơn một giờ đồng hồ. Đến TYT xã Lộc Đông, ngay sát bờ sông, chúng tôi thấy trên chiếc Thuyền y tế của Trung tâm Các bệnh xã hội tỉnh Cà Mau (rộng khoảng hơn 20m2), đã đông kín người đến chờ khám bệnh. Ngồi ở bàn tiếp nhận bệnh nhân, bác sĩ Nguyễn Minh Sơn, Trưởng đoàn khám bệnh Thuyền Y tế, vừa đo huyết áp, vừa hướng dẫn, tư vấn bệnh; bàn bên trái là một bác sĩ trẻ cũng đang khám và một dược sĩ phát thuốc, khoang nhỏ phía sau một bác sĩ đang siêu âm. Người bệnh đến ngày một đông... Ông Trần Văn Độ, 68 tuổi, thương binh hạng 4/7 ở chiến trường Tây Nguyên, bị bệnh viêm phế quản, thiếu máu não. Ông bày tỏ: "Được tin có Thuyền y tế đến khám bệnh miễn phí, 3 giờ sáng tôi đã chạy ghe ra đây. Các bác sĩ ở đây nhiệt tình lắm, họ phát thuốc và hướng dẫn tôi nên chữa bệnh như thế nào. Giá như một tuần một lần lại có đoàn thuyền khám bệnh như thế này thì bà con trong xã tôi đỡ khổ, vì khi có bệnh lại phải lên tận tỉnh chữa vì TYT xã thiếu thốn đủ thứ, mà đi xa thì tốn kém, nên nhiều người bệnh phó thác cho số phận, tất cả là tại quá nghèo...". Bà Vũ Ngọc Lan, 63 tuổi nói: "Tôi bị bệnh ngứa hơn một tháng nay, lúc nào cũng ngứa khó chịu lắm, không làm việc được, nhà nghèo nên không có tiền đi bệnh viện, tôi toàn hái lá cây cỏ về xoa, càng ngày vết ngứa càng lan rộng, may mà có bác sĩ ở Trung tâm Các bệnh xã hội về khám bệnh, phát thuốc miễn phí, tôi mới khỏi bệnh". 14 giờ chiều, trong khoang thuyền hơi nóng hầm hập bốc lên ngột ngạt, các bác sĩ và những người trong Trung tâm Các bệnh xã hội mới được nghỉ ăn cơm trưa, bữa cơm đạm bạc, chỉ có một đĩa trứng tráng và rau muống luộc. Ăn vội bát cơm, các bác sĩ lại tiếp tục khám bệnh. Bác sĩ Dương Tây Y, vừa siêu âm, vừa giải thích: "Thuyền chỉ đậu ở đây có một tuần để khám miễn phí, mà người dân đến quá đông, nên chúng tôi phải tranh thủ thời gian khám, chứ trời tối đi thuyền trên sông nguy hiểm lắm, có những người ở tận sâu trong kênh hàng chục km, đường đi khúc khuỷu, quanh co...". Cơn mưa cuối chiều trời tối nhanh. Mưa giăng bốn bề, những rừng đước trở nên xa vời, mờ mịt, cũng là lúc người bệnh cuối cùng rời khỏi Thuyền y tế. Lúc đó đã hơn 19 giờ, bác sĩ Minh Sơn cho biết, đã năm năm anh làm việc trên Thuyền y tế, nên hiểu rất rõ về bệnh tật của những người dân ở sâu trong các xã, xa trung tâm, họ thường mắc phải các bệnh ngoài da, viêm phổi, giun sán, bệnh phụ nữ, suy dinh dưỡng và bệnh khớp... một phần do hoàn cảnh nghèo nên khi có bệnh họ không đến bệnh viện, mà tự mua thuốc uống, đến khi bệnh nặng mới đi chữa. Chúng tôi làm hết sức mình để phục vụ nhân dân, có nhiều loại bệnh trong khả năng chúng tôi có thể chữa, điều trị được, nhưng "lực bất tòng tâm" vì trang, thiết bị trên thuyền "nghèo nàn" quá... Xã Khánh Lâm là một xã nghèo vùng sâu, cách trung tâm huyện U Minh (Cà Mau) 10km, với hơn 13 nghìn dân, trong đó, dân tộc Khmer có 333 hộ. TYT xã là một căn nhà cấp bốn với 11 phòng làm việc, nhưng tất cả đều xuống cấp. Bác sĩ Phạm Đức Đậm, Trưởng trạm Y tế Khánh Lâm, cho biết: "Trước đây, số lượng người bệnh đến khám ở TYT không nhiều, sau những nỗ lực cũng như tinh thần phục vụ khám, chữa bệnh được nâng cao nên hiện tại số lượng người đến khám, chữa bệnh tăng lên đáng kể. Đó là kết quả của những cố gắng không ngừng, giúp chúng tôi có điều kiện chăm sóc tốt hơn sức khỏe cho người dân địa phương...". Đến Bệnh viện Đa khoa Ngọc Hiển (huyện Ngọc Hiển, Cà Mau), đã cuối buổi chiều, nhưng cán bộ, nhân viên ở đây vẫn đang truyền dịch, phát thuốc cho những người bệnh bị sốt. Nằm ngay sát bờ sông Cửa Lớn, thoạt nhìn không ai có thể nghĩ đấy là một Bệnh viện đa khoa, vì cơ sở vật chất xuống cấp, trang, thiết bị nghèo nàn, phòng khám, điều trị lại chật hẹp. Theo Phó Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Ngọc Hiển, bác sĩ Nghê Phước Nghiệp, huyện Ngọc Hiển là một bán đảo, nằm cách TP Cà Mau gần 100 km đường sông, phía bắc giáp huyện Năm Căn, ba hướng còn lại giáp biển, triều cường lên xuống thất thường gây khó khăn cho việc đi lại. Sau hơn 5 năm trở thành đơn vị hành chính mới, đến nay vẫn chưa có đường ô-tô về đến trung tâm huyện. Huyện, xã chia cách nhau bằng các sông rạch chằng chịt, điều kiện để người dân tiếp cận với TYT rất khó khăn. Đây lại là vùng rừng ngập mặn, khí hậu ẩm thấp, nên việc phòng, chống dịch bệnh rất vất vả. Dẫn chúng tôi đi đến phòng đặt máy chụp X quang và phòng mổ mới được đầu tư, nâng cấp và đưa vào sử dụng, bác sĩ Nghiệp cho biết: Mấy năm trước, bệnh viện thiếu thốn đủ bề, những phương tiện khám, chữa bệnh thông thường như máy siêu âm, điện tim, X quang,... cả những phương tiện trong phòng mổ cũng không đầy đủ nên việc khám, điều trị gặp nhiều khó khăn, kể cả những ca mổ thông thường có thể xử lý ngay tại bệnh viện mà cũng phải chuyển lên tuyến tỉnh. Phương tiện đưa người bệnh là bằng ghe, thuyền, tắc ráng... rất tốn kém, không tiện cho cả bác sĩ và người bệnh. Nhờ sự quan tâm của Sở Y tế, Bệnh viện đã được đầu tư thêm một số trang thiết bị phục vụ việc khám, điều trị cho người bệnh. Nay tình hình đã được cải thiện nhưng vẫn chưa đáp ứng yêu cầu... Trao đổi với chúng tôi, Giám đốc Sở Y tế Cà Mau bác sĩ Huỳnh Trung Kiên, nói: "Mạng lưới y tế cơ sở đạt chuẩn quốc gia đã phủ đều trong các huyện là điều đáng mừng, nhưng ngành y tế tỉnh Cà Mau vẫn còn rất nhiều khó khăn và hạn chế, đòi hỏi phải có sự nỗ lực và đầu tư lâu dài nhằm củng cố và duy trì các TYT đạt chuẩn. Hiện nay, Sở Y tế tăng cường bác sĩ của huyện về hỗ trợ tuyến xã chăm sóc sức khỏe cho nhân dân. Tỉnh đã chú trọng đầu tư đào tạo đội ngũ y, bác sĩ chuyên sâu theo từng lĩnh vực đầu tư cho công tác y tế dự phòng. Đến nay, tỷ lệ hộ sử dụng nước sạch đạt gần 80%; các cơ sở kinh doanh, chế biến thực phẩm trên địa bàn được tập huấn và kiểm tra thường xuyên. Truyền thông giáo dục sức khỏe được đưa đến các trường học. Khám và kiểm tra sức khỏe, phòng bệnh răng, miệng cho học sinh đạt hơn 90%. Tỷ lệ suy dinh dưỡng trẻ em giảm còn 20,02%. Trẻ em dưới một tuổi được tiêm chủng đủ liều ngừa các bệnh truyền nhiễm, uống vi-ta-min đạt 100%. Tuy nhiên, ngành y tế Cà Mau còn nhiều khó khăn cần tiếp tục khắc phục, như: hệ thống cơ sở hạ tầng, trang thiết bị phục vụ khám và điều trị còn thiếu và yếu kém, thậm chí có nơi còn lạc hậu. Tăng cường công tác xã hội hóa y tế, nhằm chăm sóc sức khỏe cho nhân dân.

Tin nóng

Tin mới