Vụ rò rỉ điện tín mật của đại sứ Anh làm hé lộ nguyên nhân ông Trump kiên quyết rút khỏi JCPOA?

Gốc
Việc ông Trump rút khỏi thỏa thuận hạt nhân Iran đươc cho là nhằm chống lại ông Obama, người coi JCPOA là một chiến thắng về mặt ngoại giao.

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Đại sứ Anh Kim Darroch (phải). Ảnh: PA

Sau khi Đại sứ Kim Darroch từ chức, các điện tín bí mật ông gửi về London tiếp tục bị rò rỉ trên báo chí Anh. Trong các văn bản này, ông Darroch được cho là đã mô tả nỗ lực bất thành của Anh trong việc thuyết phục Tổng thống Mỹ Donald Trump duy trì hiệp ước hạt nhân JCPOA năm 2015.

Cụ thể, các nội dung rò rỉ này được cho là thuộc về các điện tín mật từ tháng 5/2018, thời điểm cựu Ngoại trưởng Anh Boris Johnson tới Mỹ thuyết phục ông Trump duy trì thỏa thuận JCPOA, tuy nhiên nỗ lực này đã bất thành.

Theo bức điện tín, trong 26 giờ đồng hồ, ông Johnson đã gặp toàn bộ những cố vấn thân cận với ông Trump và thuyết phục họ tác động tới Tổng thống Mỹ. Tuy nhiên, ông Trump vẫn kiên định lập trường rút Mỹ khỏi hiệp ước hạt nhân.

Đại sứ Kim Darroch cho rằng ông Trump kiên quyết làm như vậy nhằm chống lại cựu Tổng thống Obama, người coi JCPOA là một chiến thắng về mặt ngoại giao.

Ông Darroch dường như nhận định rằng hành động của ông Trump là “phá hoại ngoại giao” và được đưa ra chỉ vì lý do cá nhân.

Trong một diễn biến khác, báo Sunday Times đưa tin, đội điều tra của chính phủ Anh đã tìm ra được nghi phạm làm rò rỉ tài liệu, song chưa tiết lộ danh tính. Người này là một nhân viên chính phủ, có quyền tiếp cận hồ sơ lâu năm của Bộ Ngoại giao Anh.

Cựu Tổng thống Mỹ Barack Obama. Ảnh: CNN

Cựu đại sứ Darroch từ chức hôm 10/7 sau khi nội dung các bức điện tín ngoại giao và báo cáo mật ông gửi về London từ năm 2017 bị phát tán. Trong đó, ông Darroch chỉ trích Trump "bất tài" và sự nghiệp của Tổng thống Mỹ "có thể kết thúc trong nhục nhã", khiến ông chủ Nhà Trắng tức giận.

Tổng thống Mỹ Donald Trump gọi ông Darroch là một kẻ "rất ngu ngốc" được London bổ nhiệm làm đại sứ tại Mỹ. Ông cũng tuyên bố nhà ngoại giao Anh đã không phục vụ tốt đất nước của mình và nói thêm Washington sẽ không tiếp tục liên lạc với ông Darroch.

Trợ lý Ủy viên cảnh sát Neil Basu kêu gọi thủ phạm gây ra vụ rò rỉ tự thú. "Hãy nắm lấy cơ hội sớm nhất để ra đầu thú, giải thích hành động của mình và đối mặt với các hậu quả", ông nói. Quan chức cảnh sát còn cảnh báo các hãng tin có thể phạm luật nếu tiết lộ thêm chi tiết trong điện tín, đồng thời đề nghị họ chuyển tài liệu cho cảnh sát hoặc trả lại cho chính phủ.

Giới quan sát cho rằng sự cố rò rỉ thông tin mật của ông Darroch có thể đe dọa những nỗ lực của Anh trong việc đạt được thỏa thuận thương mại hậu Brexit với Mỹ, nhằm giảm thiểu nguy cơ thiệt hại từ việc rút khỏi Liên minh châu Âu. Tuy nhiên, Thủ tướng Anh Theresa May khẳng định hai nước có "mối quan hệ gần gũi".

Mộc Miên (T/h)